10 . شرح خبر كميل . 11 . شرح خبر « قد صعدنا ذرى الحقائق » . 12 . جام گيتىنما ( در عقايد ) « 1 » بيرجندى ، عبد العلى ( م 934 ق ) رياضىدان و منجم سده‌هاى نهم و دهم . نام كامل او نظام الدّين عبد العلى بن محمد بن حسين است و وى را با القاب فاضل بيرجندى و محقق بيرجندى نيز ناميده‌اند . از تاريخ تولدش اطلاع دقيقى در دست نيست و دربارهء مذهب او نيز بحث‌هايى وجود دارد . در بعضى از نسخه‌هاى خطى آثارش ( از جمله در نخستين سطر از رسالهء شرح زيج جديد سلطانى ، نسخهء شمارهء 1 / 321 كتابخانهء وزيرى يزد ) او را حنفى دانسته‌اند و قربانى نيز ، بر همين اساس ، او را بر اين مذهب دانسته است . امّا بعضى نيز او را شيعه گفته‌اند ناجى نصرآبادى با استناد به بخشى از ديباچهء كتاب ابعاد و اجرام بيرجندى ، او را شيعه دانسته ، و عبد الحسين حائرى نيز ، با استناد به بعضى نوشته‌هاى بيرجندى دربارهء استخراج وقت ظهر و عصر ، قرائنى براى شيعه بودن او برشمرده است . در هر صورت ، به نظر مىرسد كه اشتهار بيرجندى به تشيع ، بيش از شهرت وى به حنفى مذهبى بوده است ، به‌طورى كه آقا بزرگ طهرانى در الذريعة و طبقات اعلام الشيعة ، به معرفى و بررسى بسيارى از كتاب‌هاى بيرجندى پرداخته است . نوشتهء آقا بزرگ در طبقات تنها جايى است كه بيرجندى را عبد العلى بن نظام الدّين معرفى كرده درحالىكه در ساير منابع نظام الدّين جزئى از نام خود بيرجندى دانسته شده

--> ( 1 ) . مفاخر يزد ، ج 1 ، ص 542 ، سيد كاظم مدرسى ، نشر ريحانة الرسول ، يزد 1382 .